حكمت متعاليه صدرايى و جايگزينى آن به جاى ساير روشهاى فلسفى گرديد ؛ از اين رو ظهور وى ، يكى از مقطعهاى مهم جريان فلسفى و به ويژه حكمت شيعى در اين چهار قرن اخير است . به گزارش صاحبان تراجم ، وى مقدّمات علوم را در وطن خويش - نور مازندران - و قزوين فراگرفت و سپس به اصفهان مهاجرت نمود ؛ و در آن سامان به نزد حكيم عارف آقامحمد بيدآبادى و ميرزا ابوالقاسم مدرس به تعلّم و كسب دانش پرداخت . وى در مدت عمر با بركت خود ، از مواظبت بر احكام شرعيه غفلت‌نمىنمود و از اين‌رو مورد احترام‌تمامى هم عصران خود بوده است ، و در اين باب حكايتهاى گوناگونى دربارهء ارتباط او با حجة الاسلام سيد محمّد باقر شفتى ، حاجى كلباسى ، ميرزاى قمى و سيد على صاحب رياض نقل شده است . « 1 » سرانجام وى در بيست و دوم ماه رجب المرجّب سال 1246 هجرى قمرى دارفانى را وداع گفت ، و بر نعش شريف او حاجى كلباسى نماز گزارد ، سپس جنازهء مطهر او به نجف اشرف انتقال يافت و پس از استقبال شيخ على بن شيخ جعفر نجفى ، از او ، بنا به وصيتش وى را در كفش كن حرم حضرت اميرالمؤمنين در درگاه باب طوسى دفن نمودند « 2 » . شاگردان گويند در كرسى درس مرحوم آخوند ملاعلى شاگردان بيشمارى حاضر بوده‌اند كه مشهورترين آنها عبارتند از : 1 . ميرزا حسن نورى فرزند مؤلف

--> ( 1 ) . ن . ك : قصص العلماء ، ص 150 و 151 ؛ روضات الجنات ، ج 4 ، ص 409 . ( 2 ) . جهت تفصيل زندگى او بنگريد : روضات الجنات ، ج 4 ، ص 408 - 410 ؛ قصص العلماء ، ص 150 و 151 ؛ ريحانة الادب ، ج 6 ، ص 261 و 262 ؛ مكارم الآثار ، ج 4 ، ص 1264 - 1267 ؛ مجمع الفصحاء ، ج 2 ، ص 496 ؛ رياض العارفين ، ص 328 ؛ معجم المؤلفين ، ج 7 ، ص 54 ؛ رجال بامداد ، ج 6 ، ص 154 ؛ يادداشتهاى قزوينى ، ص 2248 ؛ تاريخ حكما و عرفا ، ص 30 - 40 .